Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alanda bulunan ve zirai işletme hesabı esasına tabi olan mükellefler ile gayrimenkul sermaye iradından dolayı mükellef olanlar adına kayıtlı olup da zirai istihsalde kullanılan taşınmazlar için emlak vergisi muafiyeti uygulanıp uygulanmayacağı hk.

T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

Adana Defterdarlığı

Gelir Kanunları Grup Müdürlüğü

Sayı: E-19341373-175.01-49692 14.03.2024

Konu: Kırsal Yerleşik Alanlarda Emlak Vergisi Muafiyeti Hk.

İlgide kayıtlı özelge talep formunun incelenmesinden, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun ek 3 üncü maddesi ve 15/4/2021 tarihli ve 31455 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Kırsal Mahalle ve Kırsal Yerleşik Alan Yönetmeliği uyarınca zirai işletme hesabı esasına tabi olan mükellefler ile gayrimenkul sermaye iradından dolayı mükellef olanlar adına kayıtlı olup da zirai istihsalde kullanılan bina, arsa ve araziler için emlak vergisi muafiyeti uygulanıp uygulanmayacağı hususunda Başkanlığımız görüşünün talep edildiği anlaşılmaktadır.

1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun 1 ve 12 nci maddelerinde, Türkiye sınırları içinde bulunan bina, arsa ve arazilerin bu Kanun hükümlerine göre bina veya arazi vergisine tabi olduğu; 3 ve 13 üncü maddelerinde, bina veya arazi vergisinin, bina, arsa veya arazinin maliki, varsa intifa hakkı sahibi, her ikisi de yoksa bina, arsa veya araziye malik gibi tasarruf edenler tarafından ödeneceği; 9 ve 19 uncu maddelerinin birinci fıkralarının (c) bentlerinde, bina veya arazi vergisi mükellefiyetinin muafiyetin sukut ettiği tarihi takip eden bütçe yılından itibaren başlayacağı; 11 ve 21 inci maddelerinde, bina ve arazi vergisinin ilgili belediye tarafından yıllık olarak tarh olunacağı; 30 uncu maddesinde ise emlak vergisinin birinci taksitinin Mart, Nisan ve Mayıs aylarında, ikinci taksitinin ise Kasım ayı içinde olmak üzere iki eşit taksitte ödeneceği hükümleri yer almaktadır.

Diğer taraftan, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanununun ek 3 üncü maddesinde,

"Köy veya belde belediyesi iken mahalleye dönüşen ve büyükşehir belediyesi sınırları içinde bulunup sosyo-ekonomik durumu, şehir merkezine uzaklığı, belediye hizmetlerine erişebilirliği, mevcut yapılaşma durumu ve benzeri hususlar dikkate alınarak ilgili ilçe belediye meclisinin kararı ve teklifi üzerine büyükşehir belediye meclisinin en geç doksan gün içinde alacağı karar ile kırsal yerleşim özelliği taşıdığı tespit edilen mahalleler, kırsal mahalle kabul edilir. Bu belirlemenin mahalle düzeyinde yapılması esastır. Ancak; tamamı kırsal mahalle olarak tespit edilmeyen diğer mahallelerde de on bin metrekareden az olmamak kaydıyla kırsal yerleşik alan belirlenebilir. Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan vasfı bu fıkrada belirtilen usulle kaldırılabilir.

...

Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenen yerlerde; gelir vergisinden muaf esnaf ile basit usulde gelir vergisine tabi mükellefler tarafından bizzat işyeri olarak kullanılan bina, arsa ve araziler ile mesken amaçlı kullanılan binalar ve zirai istihsalde kullanılan bina, arsa ve araziler 29/7/1970 tarihli ve 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununa göre alınması gereken emlak vergisinden muaftır. Bu yerlerde, ticari, sınai ve turistik faaliyetlerde kullanılan bina, arsa ve araziler için emlak vergisi %50 indirimli uygulanır. Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenen yerlerde, 26/5/1981 tarihli ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu uyarınca alınması gereken bina inşaat harcı ile imarla ilgili harçlar alınmaz; anılan Kanuna göre alınması gereken diğer vergi, harç ve harcamalara katılma payları %50 indirimli uygulanır. Bu yerlerde içme ve kullanma suları için alınacak ücret en düşük tarifenin işyerleri için %50'sini, konutlar için %25'ini geçmeyecek şekilde belirlenir. 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca bilanço esasına göre defter tutan mükellefler için bu fıkrada belirtilen muafiyet ve indirimler uygulanmaz.'' hükmü yer almaktadır.

Bununla birlikte, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanarak 15/4/2021 tarihli ve 31455 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Kırsal Mahalle ve Kırsal Yerleşik Alan Yönetmeliğinde,

"MADDE 8 -(1) Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alanın ilanı sonrasında bunlarla ilgili uygulamalar, ilgili büyükşehir belediye meclisi kararının verildiği yılı takip eden takvim yılının başından itibaren başlar.

(2) Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alanlar ile ilgili uygulamalar, 6 ncı maddedeki usule göre yapılacak çıkarılma işlemine ilişkin ilgili büyükşehir belediye meclisi kararının verildiği yılın sonuna kadar devam eder.

Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alanlara tanınan muafiyetler

MADDE 9 - (1) Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenen yerlerde;

a) Gelir vergisinden muaf esnaf ile basit usulde gelir vergisine tabi mükellefler tarafından bizzat işyeri olarak kullanılan bina, arsa ve araziler ile mesken amaçlı kullanılan binalar ve zirai istihsalde kullanılan bina, arsa ve araziler emlak vergisinden,

...

muaftır.

Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alanlara tanınan indirimler

MADDE 10 - (1) Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenen yerlerde;

a) Ticari, sınai ve turistik faaliyetlerde kullanılan bina, arsa ve araziler için emlak vergisi %50,

...

indirimli uygulanır.

Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alanlarda uygulanmayacak muafiyetler ve indirimler

MADDE 11 - (1) Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenen yerlerde, 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca bilanço esasına göre defter tutan (sadece hasılat defteri tutan yabancı nakliyat kurumları dâhil) mükellefler, 9 uncu ve 10 uncu maddelerde belirtilen muafiyet ve indirimlerden yararlanamazlar." denilmektedir.

Yukarıda yer alan hüküm ve açıklamalara göre, 5216 sayılı Kanunun ek 3 üncü maddesi kapsamında, köy veya belde belediyesi iken mahalleye dönüşen ve Büyükşehir Belediye Meclisinin aldığı karar ile "kırsal mahalle" veya "kırsal yerleşik alan" olarak belirlenen yerlerde, zirai işletme hesabı esasına tabi olan mükellefler ile gayrimenkul sermaye iradından dolayı mükellef olanlar adına kayıtlı olup da zirai istihsalde kullanılan bina, arsa ve arazilerin emlak vergisinden muaf tutulması gerekmektedir.

Bilgi edinilmesini rica ederim.

(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.

(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.

(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.